به گزارش پایگاه خبری دیدگاه اقتصادی،
سمیه شوریابی؛ بازار: رکوردشکنیهای پیدرپی در بازار سرمایه، بار دیگر احساس «فومو» یا ترس جاماندن از بازار را در میان سرمایهگذاران افزایش داده است؛ احساسی که به گفته علی فراقی، کارشناس و تحلیلگر بازار سرمایه، ریشه در دو عامل قدیمی رفتار انسان یعنی ترس و طمع دارد و میتواند سرمایهگذاران را به سمت تصمیمهای هیجانی سوق دهد.
فراقی با اشاره به شرایط فعلی بازار سرمایه اظهار داشت: بورس در روزهای اخیر شاهد ثبت رکوردهای جدید در بخشهای مختلف بوده و همین موضوع طبیعی است که حس جاماندگی را در بخشی از فعالان بازار ایجاد کند، با این حال سرمایهگذاران باید توجه داشته باشند که رشد بازار به معنای وجود فرصت یکسان در تمام نمادها نیست.
به گفته این تحلیلگر بازار سرمایه، بسیاری از نمادها از نظر قیمتی دیگر جذابیت هفتههای گذشته را ندارند؛ موضوعی که البته به معنای پایان روند صعودی بازار نمی باشد، همچنان میتوان نمادهایی را پیدا کرد که در میانه مسیر رشد، از ظرفیت مناسبی برخوردارند، اما شناسایی این فرصتها نسبت به گذشته دشوارتر شده است.
وی افزود: از سوی دیگر، شکلگیری صفهای خرید سنگین در برخی نمادها باعث شده حتی در صورت شناسایی یک فرصت مناسب، ورود در قیمتهای مطلوب برای بسیاری از سرمایهگذاران امکانپذیر نباشد، بنابراین در چنین فضایی مدیریت ریسک باید به یکی از محورهای اصلی تصمیمگیری سرمایهگذاران تبدیل گردد.
مدیریت ریسک؛ فراتر از یک مفهوم آموزشی
فراقی در ادامه تأکید کرد که مدیریت ریسک صرفاً یک مفهوم تئوریک یا آموزشی نیست، بلکه فرآیندی عملی و مستمر در سرمایهگذاری است که میتواند تأثیر قابلتوجهی بر نتیجه نهایی سرمایهگذاری داشته باشد.
به اعتقاد وی، سرمایهگذاری موفق تنها به انتخاب یک سهم یا دارایی مناسب محدود نمیشود، بلکه زمان ورود، میزان سرمایه اختصاصیافته، نحوه خروج، کاهش وزن یک موقعیت و حتی زمان شناسایی سود، همگی بخشی از فرآیند مدیریت سرمایه محسوب میشوند.
وی با اشاره به عملکرد بازار در ماه جاری ادامه داد: در برخی موارد، تغییر بهموقع وزن سرمایه میان بازارهای مختلف و اجرای یک مدیریت ریسک ساده میتوانست زمینه شناسایی بازدهیهای قابلتوجهی را فراهم کند. نکته مهم این است که چنین تصمیمی الزاماً به معنای پیشبینی دقیق آینده نیست؛ بلکه هدف اصلی، آماده بودن سرمایهگذار جهت سناریوهای مختلف بازار می باشد.
ترس از جاماندن؛ مانع تصمیمگیری منطقی
این کارشناس بازار سرمایه یکی از مهمترین چالشهای سرمایهگذاران در دورههای صعودی را غلبه احساسات بر تصمیمگیری عنوان کرد و گفت: زمانی که بازار بهصورت مستمر در حال رشد است، سرمایهگذار ممکن است با این تصور مواجه شود که اگر امروز از بازار خارج شود، فردا فرصت کسب سود بیشتر را از دست خواهد داد.
به گفته فراقی، همین ذهنیت میتواند باعث شود فرد حتی پس از دستیابی به بازدهی مناسب نیز بدون داشتن برنامه مشخص در بازار باقی بماند و در ادامه، بخشی از سود بهدستآمده را از دست بدهد.
وی افزود: ترس و طمع دو نیروی قدرتمند در بازارهای مالی هستند و حتی سرمایهگذارانی که از دانش و تحلیل مناسبی برخوردارند، ممکن است در زمان تصمیمگیری تحت تأثیر این دو عامل قرار بگیرند.
سیستم تصمیمگیری؛ راهکار مقابله با هیجان
فراقی استفاده از یک سیستم تصمیمگیری از پیش تعیینشده را یکی از راهکارهای مقابله با فشار روانی بازار دانست و گفت: این سیستم میتواند توسط خود سرمایهگذار و بر اساس پارامترهای مشخص ورود، کاهش وزن و خروج، طراحی و اجرا شود یا سرمایهگذار از خدمات مجموعهها و متخصصان حرفهای حوزه سرمایهگذاری استفاده نماید.
به اعتقاد این تحلیلگر، سرمایهگذار باید خود را ملزم کند که در صورت تحقق شرایط از پیش تعیینشده، بدون توجه به هیجانات لحظهای بازار تصمیم خود را اجرا کند.
وی خاطرنشان کرد: یکی از تفاوتهای مهم میان سرمایهگذار حرفهای و سرمایهگذار هیجانی، الزاماً میزان دانش تحلیل بازار نیست؛ بلکه توانایی اجرای تصمیم درست در زمان مناسب است، ممکن است فرد تحلیل صحیحی از شرایط بازار داشته باشد، اما به دلیل ترس از دست دادن فرصت یا طمع برای کسب سود بیشتر، نتواند تصمیم خود را در زمان مناسب اجرا کند.
ادامه صعود ممکن است؛ ورود هیجانی نه
فراقی درباره چشمانداز کوتاهمدت بورس نیز اظهار داشت: حرکت شکلگرفته در بازار را نمیتوان در شرایط فعلی پایانیافته دانست و همچنان امکان ادامه روند صعودی و ثبت رکوردهای جدید وجود دارد، اما این احتمال نباید سرمایهگذاران را به ورود گسترده و بدون توجه به قیمت و ریسک ترغیب کند.
وی ادامه داد: در شرایط فعلی، ورود حسابشده، تغییر تدریجی چیدمان سبد و توجه همزمان به بازدهی و ریسک، اهمیت بیشتری نسبت به ورود هیجانی و یکباره سرمایه دارد.
این تحلیلگر بازار سرمایه همچنین اصلاح احتمالی بازار را لزوماً اتفاقی منفی ندانست و گفت: حتی اگر یک گام اصلاحی کوچک و کوتاهمدت در بازار شکل بگیرد، میتواند فرصتی برای بازآرایی سبد و شناسایی نمادهایی باشد که پس از اصلاح، از نظر قیمتی و زمانی شرایط مناسبتری برای بررسی خواهند داشت.
در اوج بازار، گاهی صبر مهمتر از خرید است
فراقی در جمعبندی تحلیل خود تأکید کرد: در بازارهایی که با سرعت بالا حرکت میکنند، همیشه بهترین تصمیم، خرید بیشتر نیست؛ گاهی حفظ بخشی از سود، کاهش ریسک و صبر برای ایجاد فرصت بهتر میتواند تصمیم منطقیتری باشد.
وی افزود: سرمایهگذاران در شرایط فعلی نباید صرفاً تحت تأثیر رکوردشکنیهای بازار و احساس جاماندگی قرار بگیرند، بلکه بهتر است با داشتن برنامه مشخص، مدیریت ریسک و نگاه میانمدت، چیدمان سبد خود را مدیریت کنند؛ بهگونهای که در صورت ادامه روند صعودی، از بازار عقب نمانند و در صورت شکلگیری اصلاح نیز امکان استفاده از فرصتهای جدید را داشته باشند.
